VIỆT NAM (NV) - Phải đợi đến sau khi báo chí đưa tin, phải đợi đến sau khi thông tin lan truyền trên Internet, và phải đợi đến sau khi Hội Nghề Cá tự nêu vấn đề chính thức với Tòa Ðại Sứ Trung Quốc tại Việt Nam, ngày 21 Tháng Mười, Bộ Ngoại Giao Việt Nam mới lên tiếng về vụ “nhân viên vũ trang (Trung Quốc) có hành động thô bạo với ngư dân Việt Nam.”

Hồi cuối Tháng Chín vừa qua, nhiều tàu đánh cá của ngư dân Quảng Ngãi tránh bão Số 9 tại quần đảo Hoàng Sa đã bị lính Trung Quốc không cho vào đảo, và sau đó đánh đập, tra khảo, thu giữ tài sản của ngư dân Việt Nam.

Ngày 10 Tháng Mười, báo Sài Gòn Tiếp Thị lên tiếng đầu tiên. Bài viết tựa đề “Trú Bão: Bị Cướp và Ăn Ðòn” có đoạn:

“...Ông Lê Ðủ giấu ngay máy móc xuống khoang máy, vừa kịp lúc toán lính khác nhảy lên. Hai lính đi trước, một cầm búa, một cầm dao chỉ mặt ông ý hỏi máy định vị và Ecom đâu? Ông lắc đầu, chiếc dây chuyền vàng trong cổ lòi ra, một tên lao vào vạch áo giật sợi dây đút ngay vào túi. Tên khác ra hiệu mọi người lột đồ trong túi, nguy ngập, ông Ðủ lanh trí móc ra cái điện thoại xịn và số tiền còn lại để chúng không truy bạn ghe. Chưa yên, tên cầm búa bằm nát tám cuộn dây lặn, một số tên khuân luôn đồ ăn, thức uống xuống ca nô. Mọi thứ tạm ổn, lúc này hai tên trong toán quay lại hỏi máy móc, ông Ðủ chỉ sang ghe bên cạnh nói hai ghe đi chung nên chỉ có một máy (đã bị thu). Thấy Hợp (con út ông Ðủ, 15 tuổi) nhỏ bé nhất, hai lính vắt người thằng bé lên cửa và bắt đầu tra tấn. Hợp nhớ lại, giày đinh thi nhau đá vào hai mạng sườn, những cú tát nảy lửa. Ðau đến ngất nhưng thằng bé nhất định không hé răng. Trước họng súng dí vào đầu, người cha bất lực nhìn con bị hành hạ. Ðánh một lúc, không moi được gì, hai tên lính thả Hợp ra, sức vóc 15 tuổi chẳng thấm vào đâu với những đòn thù, thằng bé đổ gục, toán lính rút, người cha lao ra ôm đứa con, hai be sườn đỏ tấy, người mềm oặt.”

Và, cũng theo tường thuật của Sài Gòn Tiếp Thị, khi tàu Việt Nam tấp vào đảo để tránh bão, “lính đảo bắn chóe lửa quá trời quá đất. Hai ghe đi đầu chạy dạt ra vì lo trúng đạn. Vài lần như thế, không còn ai dám mon men đến cửa cảng nữa.”

Neo từ ngoài khơi, những ngư dân Việt Nam “nhìn từng đoàn ghe tàu của Trung Quốc, Hong Kong, Nhật Bản chậm rãi vô tránh bão mà buồn bực.”

Sau bản tin này, dư luận đặt câu hỏi, và chờ đợi, nhưng không hề thấy Bộ Ngoại Giao Việt Nam lên tiếng.

Cho đến trung tuần Tháng Mười, Hội Nghề Cá Việt Nam phải tự gởi văn thư đến Tòa Ðại Sứ Trung Quốc tại Hà Nội.

Mãi đến hôm qua, tức gần một tháng sau vụ lính Trung Quốc ăn cướp và tra tấn ngư dân Việt Nam, Bộ Ngoại Giao Việt Nam mới cho họp báo, nói rằng “Bộ Ngoại Giao triệu đại sứ Trung Quốc đến để trao công hàm yêu cầu xử nghiêm những nhân viên vũ trang có hành động thô bạo với ngư dân Việt Nam.”

Ðây là lần đầu tiên phía chính quyền Hà Nội nhắc đích danh “Trung Quốc” thay vì người và tàu... “lạ.”

Bản tin của VietNamNet ngày 21 Tháng Mười viết rằng, “người phát ngôn Bộ Ngoại Giao Nguyễn Phương Nga cho biết chiều nay (21 Tháng Mười), Bộ Ngoại Giao Việt Nam đã trao công hàm cho đại sứ Trung Quốc tại Việt Nam phản đối việc nhân viên vũ trang Trung Quốc có những hành động vô nhân đạo đối với ngư dân Việt Nam vào tránh bão tại đảo Phú Lâm (ngư dân Việt Nam thường gọi là đảo Trụ Cẩu), thuộc quần đảo Hoàng Sa của Việt Nam đang bị phía Trung Quốc chiếm giữ.”

Phía Việt Nam yêu cầu phía Trung Quốc “khẩn trương điều tra làm rõ vụ việc, xử lý nghiêm những nhân viên vũ trang có hành động đối xử thô bạo với ngư dân Việt Nam, trả lại tài sản và bồi thường thiệt hại cho ngư dân Việt Nam, đồng thời có các biện pháp ngăn chặn không để những hành vi tương tự tái diễn.”

VietNamNet viết rằng, khi vào tránh bão Số 9 tại quần đảo Hoàng Sa, ngư dân Việt Nam “bị nhân viên vũ trang của Trung Quốc tịch thu tài sản gồm máy Icom, máy dò, máy định vị, bộ dây hơi và bình lặn, cùng thủy sản vừa đánh bắt được. Trung bình mỗi tàu bị lấy khoảng 2,000 lít dầu diesel.”